Yatırımcı psikolojisi2 dakikalık okuma
Kayıplı bir günün ardından kendime sorduğum üç soru
Zarar etmek işin parçası. Asıl mesele zarardan sonra ne yaptığınız. Kötü bir günün akşamında kendime sorduğum soruları ve cevaplarımı nasıl değerlendirdiğimi anlatıyorum.
Melih Aksoy
Zarar ettiğim günler oluyor. Bunu saklamanın bir anlamı yok, piyasada kimse her gün kazanmıyor. Ama zararlı bir günün akşamı, kârlı bir günün akşamından çok daha önemli. Çünkü ertesi gün nasıl işlem yapacağınız o akşam belirleniyor.
Kötü bir günün ardından ekranı kapatırım ve kendime üç soru sorarım.
1. Planıma uydum mu?
İlk ve en önemli soru bu. Zararın kendisi değil, zarara nasıl ulaştığım önemli.
Planladığım seviyeden girdim, stop'umu planladığım yere koydum ve fiyat stop'a geldiyse, bu bir hata değildir. Bu, olasılıkların bu sefer benden yana olmadığı bir işlemdir. Yarın aynı kurulumu yine yaparım.
Ama planım yokken girdiysem, stop'u kaydırdıysam ya da lotu büyüttüysem, sorun piyasada değil bendedir. Bunu dürüstçe kabul etmeden ertesi güne geçmem.
2. Bugünkü zarar hesabımın yüzde kaçı?
Duygular sayıları büyütür. Kötü bir gün olduğunda insan "her şeyi kaybettim" hissine kapılır. Oysa oturup hesapladığımda zararın çoğu zaman hesabın küçük bir yüzdesi olduğunu görürüm. Bu beni sakinleştirir.
Eğer zarar gerçekten büyükse, bu da bir bilgidir: risk alışkanlığım kontrolden çıkmış demektir. O zaman ertesi gün işlem sayısını ve lot büyüklüğünü bilinçli olarak küçültürüm.
3. Yarın neyi farklı yapacağım?
Tek bir şey. Bir liste değil, tek bir şey. "Veri açıklamasından önceki yarım saatte işlem açmayacağım" ya da "iki zarardan sonra o gün bırakacağım" gibi.
Tek bir değişikliği uygulamak kolaydır, on değişikliği aynı anda uygulamak imkânsızdır.
Not. Bu üç soruyu bir deftere yazıyorum. Haftanın sonunda geriye dönüp baktığımda aynı hatanın tekrar edip etmediğini görüyorum. Trade günlüğünün nasıl tutulacağını ayrıca anlatacağım.
Yapmadığım tek şey
Kaybı aynı gün geri almaya çalışmak. Zararlı bir işlemin hemen ardından, öfkeyle açılan işlem neredeyse her zaman daha büyük bir zararla biter. Piyasa yarın da açık olacak. Ben de yarın daha sakin bir kafayla orada olmayı tercih ederim.